Czy pies płacze z bólu?

Rudy pies leży na drewnianej podłodze z głową opartą na łapach

Ból u psa zwykle zdradzają głos i zmiany zachowania. Merck Veterinary Manual opisuje, że psy odczuwające ból często popiskują lub skomlą i zachowują się inaczej niż zwykle, a łzawienie oczu wiąże ze schorzeniami oczu i dróg łzowych. Łzy mogą się pojawić także z innych powodów: w badaniu japońskim z 2022 roku ilość łez u psów rosła po spotkaniu z opiekunem.

Łzy u psa: co mówią badania

Zespół Murata i współpracowników zmierzył u psów ilość łez testem Schirmera przed spotkaniem z opiekunem i po nim. Wydzielanie łez wzrosło istotnie po spotkaniu z opiekunem, ale nie po spotkaniu ze znajomą osobą niebędącą opiekunem. Test Schirmera mierzy ilość łez na powierzchni oka, więc wynik nie oznacza łez spływających po sierści. Autorzy sugerują, że pośredniczy w tym oksytocyna: po zakropleniu jej roztworu do oczu psów ilość łez również rosła. Badanie dotyczyło ponownego spotkania z opiekunem, nie bólu, więc nie wolno z niego wnioskować, że łzawienie oznacza cierpienie.

Jak pies pokazuje ból

Według Merck Veterinary Manual (wersja dla właścicieli) psy, jako drapieżniki, zwykle okazują ból głosem (popiskiwaniem, skomleniem) i zmianą zachowania. Podręcznik wyróżnia dwie grupy sygnałów.

  • Objawy fizyczne: zmiany częstości tętna i oddychania, zmiana sposobu poruszania się lub postawy, wolniejsze odruchy.
  • Objawy behawioralne: mniejsze jedzenie, chęć leżenia bez ruchu lub trudność ze znalezieniem wygodnej pozycji, niepokój, chowanie się i wycofanie, zmiany nastroju i charakteru, lizanie, gryzienie lub pocieranie bolesnego miejsca, drażliwość.

Ten sam podręcznik zaznacza, że pies może mimo bólu merdać ogonem i witać domowników. Zmiany zachowania trudno zauważyć, jeśli nie wiesz, jak pies zachowuje się na co dzień. Ból przewlekły jest zwykle trudniejszy do rozpoznania niż nagły ból po urazie czy zabiegu. Spadek aktywności lub apetytu, chudnięcie i zaniedbywanie sierści nie zawsze oznaczają ból, ale według Merck wskazują, że coś jest nie tak. Jeśli po leku przeciwbólowym przepisanym przez lekarza pies staje się aktywniejszy, to sugeruje, że ból powodował zmiany w jego zachowaniu.

Merck rozróżnia ból ostry (reakcja na uraz, ranę, cięcie chirurgiczne; zwykle ustępuje w ciągu kilku dni, ale może trwać przez cały okres gojenia, do 3 miesięcy), przewlekły (trwa dłużej niż gojenie albo wynika z choroby, np. zapalenia stawów), nowotworowy i neuropatyczny, czyli wynikający z uszkodzenia nerwów.

Łzawiące oczy to osobny problem

Merck Veterinary Manual wiąże nadmierne łzawienie z zaburzeniami gruczołów łzowych i przewodów nosowo-łzowych, wrodzonymi albo wynikającymi z zakażenia, ciała obcego w oku lub urazu. Opisuje m.in. zapalenie worka łzowego, które powoduje łzawienie i oporne na leczenie zapalenie spojówek, oraz niedrożność przewodu łzowego. Z kolei zespół suchego oka daje przetrwałą gęstą wydzielinę i zaczerwienione oczy, a rogówka może mieć wolno gojące się owrzodzenia. Wymaga długotrwałego, często dożywotniego podawania leków do oczu. Przyczynę ustala lekarz.

Leki przeciwbólowe dla ludzi: nie podawaj

Merck (wersja dla właścicieli) ostrzega, że lek przeciwbólowy dobry dla jednego zwierzęcia może być niebezpieczny dla innego, a nawet niektóre leki dla ludzi bez recepty mogą ciężko zaszkodzić lub zabić zwierzę. Lek i dawkę dobiera lekarz weterynarii.

W profesjonalnym haśle o toksykozach z leków ludzkich Merck zaznacza, że ibuprofenu nie zaleca się już u psów, bo może powodować owrzodzenia i perforacje żołądka. Najczęściej opisywane skutki to podrażnienie lub owrzodzenie przewodu pokarmowego, krwawienie z niego i uszkodzenie nerek. W zatruciu paracetamolem u psów opisano m.in. brak apetytu, ból brzucha, wymioty, ospałość, drżenie i obrzęk twarzy lub łap. Zażycie takiego leku przez psa traktuj jako nagły przypadek i zadzwoń do lekarza.

Źródła