Dlaczego dorosły pies robi kupy w domu? Przyczyny i kiedy do weterynarza

Opublikowano Aktualizacja 4 min czytania
Rudy i czarny labrador siedzą obok siebie na łące

Dorosły pies, który do tej pory był czysty, może załatwiać się w domu z powodu choroby albo zmiany w swoim życiu. Zaczynają się tak biegunka, osłabiona kontrola nad wypróżnianiem, ból i zaburzenia poznawcze u starszych psów, a także lęk separacyjny, stres i zmiana rutyny. Brudzenie „na złość” nie jest wśród tych przyczyn, a pierwszym krokiem jest badanie u lekarza weterynarii, który wyklucza chorobę.

Przyczyny zdrowotne

Merck Veterinary Manual zaznacza, że pies z chorobą może załatwiać się w nieodpowiednich miejscach, a lekarz weterynarii wyklucza podłoże medyczne. ASPCA wymienia, co w starszym wieku może za tym stać: pogorszenie zmysłów, schorzenia nerwowo-mięśniowe ograniczające ruch, guzy mózgu, zaburzenia hormonalne, zaburzenia poznawcze i każda choroba, która zwiększa częstość wypróżniania albo osłabia kontrolę nad pęcherzem i jelitami. Ból i choroby zwyrodnieniowe (ASPCA podaje m.in. zapalenie stawów) zmieniają zachowanie psa, więc zmianę nawyków warto zgłosić lekarzowi także wtedy, gdy pies nie wygląda na chorego.

Biegunka. Według AKC biegunka to objaw, a nie osobna choroba. Jedną z częstszych przyczyn jest zjedzenie czegoś, czego pies jeść nie powinien, na przykład zbyt bogatego jedzenia, śmieci albo toksycznych produktów, takich jak czekolada. Wśród przyczyn AKC wymienia też zmiany diety, stres, pasożyty i choroby. Pies z luźnym stolcem może po prostu nie zdążyć wyjść. Lekarz poprosi zwykle o próbkę kału do badania w kierunku pasożytów wewnętrznych, a w razie potrzeby zleci dalszą diagnostykę. Jeśli podejrzewa nietolerancję pokarmową, może zalecić ścisłą dietę eliminacyjną, według AKC trwającą co najmniej osiem tygodni, bez innych źródeł pokarmu i smakołyków.

Zaburzenia poznawcze u seniora. Zespół dysfunkcji poznawczych bywa porównywany do choroby Alzheimera u ludzi. Merck wymienia wśród objawów utratę czystości, dezorientację i zmiany rytmu snu. ASPCA dodaje wypróżnianie w domu w przypadkowych miejscach lub na oczach opiekuna, tuż po powrocie ze spaceru i w miejscach, gdzie pies śpi. Rozpoznanie stawia się dopiero po wykluczeniu innych chorób i problemów behawioralnych niezwiązanych z wiekiem. Leczenie i terapia wspomagająca mogą opóźnić postęp objawów, ale według Merck ich nie cofa; leki dobiera lekarz weterynarii.

Przyczyny behawioralne

  • Lęk separacyjny. Według ASPCA wskazuje na niego sytuacja, gdy pies załatwia się tylko pod nieobecność opiekuna i towarzyszą temu inne objawy niepokoju, takie jak ślinienie, niszczenie okolic wyjść czy wokalizacja. Jeśli pies brudzi również w obecności domowników, lęk separacyjny jest mało prawdopodobny i raczej chodzi o niedostatecznie utrwaloną naukę czystości.
  • Zmiana otoczenia lub rozkładu dnia. ASPCA zauważa, że starsze psy gorzej znoszą zmiany, więc zmiana harmonogramu, otoczenia albo składu domowników może wywołać załatwianie się w domu. Miejsce raz użyte pod nieobecność opiekuna może się utrwalić jako toaleta, nawet po dokładnym wyczyszczeniu.
  • Znakowanie. Według Merck jest to oddawanie moczu lub kału jako sygnał społeczny. Najczęściej dotyczy niekastrowanych samców, ale znakują także suki i psy po kastracji, a niektóre psy robią to po wejściu do nowego domu. Bywa to próba zakrycia zapachu innych zwierząt.
  • Niedostatecznie utrwalona nauka czystości. Merck definiuje tę przyczynę jako załatwianie się w niewłaściwych miejscach bez braku dostępu do wyjścia i bez choroby.

Co zrobić

Najpierw wizyta u weterynarza, a do niej: zanotuj, kiedy dochodzi do wypadków, czy pies jest wtedy sam i jak wygląda stolec, oraz zabierz świeżą próbkę kału. To rozróżnia chorobę od lęku, bo ASPCA za kluczowe uznaje, czy problem występuje tylko pod nieobecność opiekuna.

Gdy choroba jest już zdiagnozowana i leczona, ASPCA zaleca odbudować nawyk jak u szczeniaka: ścisły nadzór w domu, ograniczenie przestrzeni z dala od dawnych miejsc wypadków, gdy nie możesz pilnować, oraz regularne, częste wyjścia z nagrodą za załatwienie się na zewnątrz. Merck dodaje wyjścia po posiłku, po zabawie i po przebudzeniu oraz szybkie i dokładne sprzątanie wypadków. U seniora może być konieczne dostosowanie planu dnia do częstszych potrzeb albo zorganizowanie spacerów z pomocą.

Nie karć psa. Merck wśród zasad nauki czystości wymienia brak kar fizycznych i nacisk na nagradzanie. ASPCA ostrzega, że kary mogą sprawić, że pies boi się załatwiać przy opiekunie, a przy lęku separacyjnym karanie i besztanie może pogorszyć problem, ponieważ objawy są reakcją na stres, a nie nieposłuszeństwem. Przy podejrzeniu lęku separacyjnego pomaga praca behawiorysty metodą desensytyzacji i kontrwarunkowania.

Źródła